Torsiedetectie in touw: zo werkt dat!

Touw: een onmisbaar item in de scheepvaart. Ieder schip heeft er meters, mogelijk kilometers, van aan boord liggen. Zoveel touwen, nog meer kenmerken en vaak is het niet eens helemaal duidelijk hoe een touw het beste kan worden gebruikt. Zo is HoendeRope - onderdeel van het eigen touwenassortiment van Hoenderop - uitgerust met torsiedetectie. Maar hoe werkt dat nu precies en waarom is dat zo belangrijk?

Ten eerste is het goed om te beseffen dat touw vaak wordt ingezet als meertros. Hoewel dat relatief simpel lijkt, wordt er nogal wat gevraagd van het touw. Immers zijn meertrossen constant aan het werk, waarbij de schokken van het aangemeerde schip worden opgevangen. Schokken die worden veroorzaakt door golven, wind, getijden, stroming en passerende schepen. Zaak dus dat een schip zo vast als een huis ligt. Door ervoor te zorgen dat er geen torsie in de meertrossen zit, wordt niet alleen de levensduur van het touw verhoogd, maar ook de veiligheid.

Zowel het HoendeRope ORKA 12-pro als het HoendeRope HMPE bevatten torsiedetectie. De touwen zijn recht gevlochten en bevatten twee kleuren: blauw en wit. “De kleuren maken dat de strengen goed te volgen zijn,” legt Patrick Gerritsma, accountmanager bij Hoenderop, uit. “Als het touw gedraaid zit, lopen die strengen niet meer in een rechte lijn en dat betekent torsie.”

Breukbelasting
Wanneer het touw gedraaid zit, ontstaan er kieren in de tros, ook wel slagen genoemd. Het gevolg is dat een deel van de strengen niet wordt belast, maar door de wrijving slijten deze wel. Voor de overbelaste strengen geldt dat deze ook sneller slijten. Door touwen met torsie te belasten, wordt de breukbelasting lager. In de regel geldt dat bij vier slagen per meter de breukbelasting al met 10 tot 30 procent daalt [1]. Gerritsma: “Als je dan bedenkt dat dit doorwerkt in de meterslange meertrossen, dan kun je je voorstellen dat dit grote impact heeft. Door de torsie vóór het belasten te detecteren en te verhelpen, gaat het touw langer mee en worden onveilige situaties voorkomen. Gelukkig wil het menselijk brein van nature iets recht hebben, dus het HoendeRope zorgt als vanzelf dat mensen er niet meer over nadenken, maar het touw automatisch goed leggen.”

Splitsen
Het voorkomen van torsie geldt uiteraard ook bij het splitsen van het HoendeRope ORKA 12-pro en HoendeRope HMPE. “HMPE is een verzamelnaam en staat voor Hoog Moleculair Poly Ethyleen. Het is ook beter bekend als Dyneema, wat overigens een merknaam is. HMPE is echter net zo sterk en kent geen enkele rek. Het splitsen moet dan ook heel nauwkeurig gebeuren. Het touw mag niet kieren, want ook dan krijg je een ongelijke belasting van de strengen,” aldus de accountmanager. Ieder jaar organiseert Hoenderop een splitscursus in Bremen in samenwerking met touwfabrikant Gleistein. “Wat veel mensen niet weten, is dat er geen splitsmachine bestaat. Iedere splits, groot en klein, is puur handwerk!”

Zowel het HoendeRope ORKA 12-pro als het HoendeRope HMPE is geschikt voor alle soorten schepen, van pleziervaartuigen tot de grootste zeeschepen. Beide touwsoorten zijn verkrijgbaar in verschillende lengtes en diameters. Het HoendeRope wordt tevens geleverd op rollen van 220 en 1000 meter of als complete meertouwen met twee ingesplitste paalogen. Het HoendeRope HMPE is naast de standaard lengtes verkrijgbaar op rollen van 1000 meter. De touwen worden standaard geleverd in de kleuren blauw en wit, waarbij het HMPE zich onderscheidt door de oranje draad in het touw.

Bron:
[1] Gleistein Mooring Rope Manual